{"id":118,"date":"2024-04-26T20:36:05","date_gmt":"2024-04-26T17:36:05","guid":{"rendered":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/?p=118"},"modified":"2024-04-26T20:36:05","modified_gmt":"2024-04-26T17:36:05","slug":"cocuk-ve-bebeklerde-isitme-kayiplari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/cocuk-ve-bebeklerde-isitme-kayiplari\/","title":{"rendered":"\u00c7ocuk ve bebeklerde i\u015fitme kay\u0131plar\u0131"},"content":{"rendered":"<p>\u0130nsanlar aras\u0131 ileti\u015fimde en fazla kullan\u0131lan ara\u00e7 konu\u015fmad\u0131r. Bebekler konu\u015fmay\u0131 \u00e7evrelerinde konu\u015fulanlar\u0131 duyarak \u00f6\u011frenirler. Normal konu\u015fma geli\u015fimi normal i\u015fitme ile m\u00fcmk\u00fcn olabilmektedir. \u0130\u015fitme kay\u0131plar\u0131 ise bebeklerin konu\u015fmay\u0131 \u00f6\u011frenmesini dolay\u0131s\u0131 ile dili-lisan\u0131 \u00f6\u011frenmesini engellerler. Kayb\u0131n derecesi artt\u0131k\u00e7a konu\u015fma \u00fczerine olan etkisi artar ve giderek anla\u015f\u0131labilirli\u011fi azal\u0131rken belli seviyede kay\u0131plardan sonra konu\u015fma kendili\u011finden \u00f6\u011frenilemez.<\/p>\n<p>  Ses, hava yolu ile iletilen bir enerjidir ve d\u0131\u015f kulak yolundan ge\u00e7erek kulak zar\u0131 \u00fczerinde bas\u0131n\u00e7 etkisi ile titre\u015fim olu\u015fturur, bu titre\u015fim kulak zar\u0131ndan orta kulak kemik\u00e7ikleri vas\u0131tas\u0131 ile i\u00e7 kula\u011fa aktar\u0131l\u0131r. Mekanik enerji buradaki sinir h\u00fccrelerinde elektrik enerjisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcr ve i\u015fitme siniri yoluyla beyne iletilir. D\u0131\u015f ve orta kulak kaynakl\u0131 i\u015fitme kay\u0131plar\u0131nda ses bu ortamlarda enerji kaybeder, i\u00e7 kulak kaynakl\u0131 kay\u0131plarda ise i\u015fitmeyi sa\u011flayan h\u00fccrelerin sese hassasiyeti azalm\u0131\u015ft\u0131r, i\u015fitmeyi sa\u011flayacak \u015fekilde uyar\u0131labilmeleri i\u00e7in daha y\u00fcksek \u015fiddette ses gereklidir. Ses enerjisi desibel (dB) birimi ile ifade edilmektedir. Toplumda duyulabilen en d\u00fc\u015f\u00fck ses enerjisi ortalamas\u0131 0 dB olarak kabul edilir. Desibel cinsinden i\u015fitme kay\u0131plar\u0131n\u0131n y\u00fczdesel olarak ifadesi yakla\u015f\u0131k \u015fu \u015fekildedir.<\/p>\n<p>  20-25 dB %0<br \/>  30 dB %8<br \/>  35 dB %15<br \/>  45 dB %30<br \/>  55 dB %45<br \/>  65 dB %60<br \/>  75 dB %75<br \/>  85 dB %90<\/p>\n<p>Farkl\u0131 seslerin enerjileri de farkl\u0131d\u0131r, \u00f6zellikle &#8220;s, z, p, t&#8221; gibi sessiz harfler olduk\u00e7a d\u00fc\u015f\u00fck enerjiye sahiptir ve 30 dB gibi hafif i\u015fitme kay\u0131plar\u0131nda bile duyulmalar\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015fti\u011finden konu\u015fmada bozulma meydana gelmektedir. Konu\u015fma \u00f6\u011frenildikten sonra olu\u015fan kay\u0131plarda bu sesler duyulmasa bile beyinde bo\u015fluklar dolduruldu\u011fundan konu\u015fma etkilenmeyebilir. Yeni \u00f6\u011frenme d\u00f6nemindeki bebekler ise ancak t\u00fcm sesleri do\u011fru ve temiz olarak duyarlarsa do\u011fru olarak konu\u015fmay\u0131 \u00f6\u011frenebilirler.<\/p>\n<p>  Bebeklerde fark edilerek d\u00fczeltilmeyen i\u015fitme kay\u0131plar\u0131 konu\u015fma ve dil gecikmesine, konu\u015fman\u0131n bozulmas\u0131na, duygusal ve sosyal problemlere, okul ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesine neden olur. Tan\u0131 geciktik\u00e7e olumsuz sonu\u00e7lar da artar. Bu nedenle i\u015fitme kayb\u0131 olan bebeklerde en k\u0131sa zamanda d\u00fczeltici \u00f6nlemler al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Konu\u015fma geli\u015fimi<\/strong><\/p>\n<p><span>Normal i\u015fiten bebek;<\/span><\/p>\n<p>Alt\u0131 haftada insan sesine farkl\u0131 tepki vermeye ba\u015flar,<\/p>\n<p>Alt\u0131 ayl\u0131kken dili par\u00e7a par\u00e7a haf\u0131zas\u0131na kaydetmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r<\/p>\n<p>\u0130lk y\u0131l \u00e7evreden gelen sesli uyaranlar\u0131 ve lisan\u0131 \u00f6\u011frenmekle ge\u00e7er, kelimeleri, c\u00fcmleleri anlamaya ba\u015flar<\/p>\n<p>Bir ya\u015f\u0131ndan sonra kelime haznesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan belli bir d\u00fczeye gelir, konu\u015fmaya ba\u015flar<\/p>\n<p>\u0130lk y\u0131l boyunca i\u015fitme yollar\u0131 boyunca beynin farkl\u0131 b\u00f6lgelerindeki sinir h\u00fccreleri olgunla\u015f\u0131r i\u015fitsel uyaranlara paralel olarak beyindeki sinir h\u00fccreleri ve i\u015fitme ile ilgili b\u00f6lgeler aras\u0131nda \u00e7ok say\u0131da yeni sinir ba\u011flant\u0131lar\u0131 olu\u015fur. \u0130\u015fitsel uyaranlar\u0131n duyulmamas\u0131 bu n\u00f6rolojik geli\u015fimi de bozar, kayb\u0131n yerine konmas\u0131nda gecikme ise geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc zor problemlere neden olabilir. Bu nedenle i\u015fitme kayb\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olan en erken zamanda saptanmas\u0131 ve uygun y\u00f6ntem ile i\u015fitmenin dolay\u0131s\u0131 ile konu\u015fma ve lisan\u0131n do\u011fru geli\u015fimi sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015fitme kayb\u0131n\u0131n derecesi<\/strong><\/p>\n<p>  Eri\u015fkinlerde 20 dB&#8217;e kadar olan i\u015fitme seviyeleri normal kabul edilirken bebek ve \u00e7ocuklarda 15 dB in \u00fczerindeki i\u015fitme seviyeleri i\u015fitme kayb\u0131 olarak de\u011ferlendirilmektedir.<\/p>\n<p>  \u0130\u015fitmeye ba\u011fl\u0131 lisan geli\u015fimini etkileyen ba\u015fl\u0131ca fakt\u00f6rler;<\/p>\n<p>Kayb\u0131n derecesi<\/p>\n<p>Kayb\u0131n tipi ve tuttu\u011fu frekanslar<\/p>\n<p>Kayb\u0131n ilerleyici olmas\u0131<\/p>\n<p>Tan\u0131 zaman\u0131<\/p>\n<p>Tedaviye ba\u015flanma zaman\u0131<\/p>\n<p>Al\u0131nan e\u011fitim<\/p>\n<p>\u00c7ocu\u011fun zekas\u0131<\/p>\n<p>Ailenin yakla\u015f\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u00c7ok hafif derecede i\u015fitme kayb\u0131 (15-30 dB)<\/strong><br \/>  Konu\u015fma ve lisan \u00fczerine \u00e7ok az etki yapar, hafif dil gecikmesi, hafif konu\u015fma bozuklu\u011fu ve hafif \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcne neden olur. Okul d\u00f6neminde dikkat da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131\u011f\u0131, derlerde ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k gibi sonu\u00e7lar\u0131 olabilir. Sesli harfleri rahat duyarken &#8220;S, Z&#8221; gibi sessiz harfleri duymakta zorlan\u0131rlar. Bu d\u00fczeydeki kay\u0131plar fark edilemeyebilir.<\/p>\n<p><strong>Hafif derecede i\u015fitme kayb\u0131 (30-50 dB)<\/strong><br \/>  T\u00fcm sesleri duymakta zorlan\u0131rlar, konu\u015fulan\u0131 tam olarak anlamak i\u00e7in cihaza ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Konu\u015fmada gecikme, dil geli\u015fiminde gecikme, konu\u015fmada bozulma, \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc olur. Kelime haznesi s\u0131n\u0131rl\u0131 kal\u0131r, c\u00fcmlelerde hata yapar. Konu\u015fmalar\u0131n\u0131 anlamak zordur.<\/p>\n<p><strong>Orta derece i\u015fitme kayb\u0131 (50-70 dB)<\/strong><br \/>  Konu\u015fma ve lisan yard\u0131ms\u0131z geli\u015femez. Erken cihaz uygulamas\u0131 ve \u00f6zel e\u011fitim gerekir. Ciddi konu\u015fma sorunu olur<\/p>\n<p><strong>\u0130leri-\u00e7ok ileri i\u015fitme kayb\u0131 (70 dB \u00fczeri)<\/strong><br \/>  Cihaz olmadan sesleri duyamazlar. Ciddi konu\u015fma ve lisan sorunu vard\u0131r. Konu\u015fmadaki ritmi alg\u0131layamazlar. \u00d6\u011frenme sorunu ciddidir, \u00d6zel e\u011fitim olmadan lisan \u00f6\u011frenemezler. Konu\u015fmalar\u0131 monotondur.<br \/><strong>Tan\u0131<\/strong><\/p>\n<p>  Yeni do\u011fan ve bebeklerde i\u015fitme kayb\u0131 1000 canl\u0131 do\u011fumda 1 ila 3 aras\u0131nda g\u00f6r\u00fclmektedir. \u0130\u015fitme kayb\u0131 riski ta\u015f\u0131yan bebeklerde yap\u0131lan taramalarda ancak yar\u0131ya yak\u0131n\u0131 uygun zamanda tespit edilebilmektedir. Kay\u0131plar\u0131n hayat\u0131n ilk 3 ay\u0131 i\u00e7inde tespit edilmesi ve en ge\u00e7 6 ayl\u0131k olana kadar uygun y\u00f6ntemle i\u015fitmenin sa\u011flanmas\u0131 kritiktir.<\/p>\n<p>  Yeni do\u011fanlarda i\u015fitme taramas\u0131 protokolleri giderek yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r. Bu alanda tan\u0131 ve zaman\u0131nda tedavi oranlar\u0131n\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in kad\u0131n do\u011fum uzmanlar\u0131n\u0131n, pediatri uzmanlar\u0131n\u0131n, aile hekimlerinin, hem\u015fire ve ebelerin ve toplumun konu ile ilgili fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131n\u0131n art\u0131r\u0131lmas\u0131 gereklidir. T\u00fcm yeni do\u011fanlarda i\u015fitme taramas\u0131 yap\u0131lmas\u0131 gerekmekle beraber \u00f6zellikle baz\u0131 risk fakt\u00f6rlerinin varl\u0131\u011f\u0131nda i\u015fitmenin \u00e7ok dikkatli olarak de\u011ferlendirilmesi gerekir.<\/p>\n<p>  Bunlar;<\/p>\n<p>\uf0b7 <strong>Yeni do\u011fan d\u00f6neminde (0-28 g\u00fcn)<\/strong><\/p>\n<p>Ailede \u00e7ocuklukta i\u015fitme kab\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc olanlar<\/p>\n<p>Gebelik s\u0131ras\u0131nda k\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k, sifilis, Toksoplazma, Sitomegalovir\u00fcs, Herpes Vir\u00fcs\u00fc enfeksiyonu hikayesi<\/p>\n<p>Kulak anomalileri, kafa anomalileri olmas\u0131<\/p>\n<p>Do\u011fum a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 1500 gram\u0131n alt\u0131nda olmas\u0131<\/p>\n<p>Kan de\u011fi\u015fimi gerektirecek d\u00fczeyde yenido\u011fan sar\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmas\u0131<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme kayb\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 bilinen ila\u00e7lar\u0131n kullan\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131<\/p>\n<p>Menenjit hikayesi<\/p>\n<p>Be\u015f g\u00fcnden uzun solunum cihaz\u0131na ba\u011flanma hikayesi<\/p>\n<p>Do\u011fumda APGAR skorunun \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck olmas\u0131<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme kayb\u0131 ile gitti\u011fi bilinen sendromlar\u0131n bulgu ve belirtilerinin varl\u0131\u011f\u0131<\/p>\n<p>\uf0b7 <strong>29 G\u00fcn &#8211; 2 Ya\u015f d\u00f6neminde tekrar de\u011ferlendirme gereken durumlar<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7ocukta i\u015fitme azl\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcphelenilmesi, konu\u015fma, lisan gecikmesi<\/p>\n<p>Menenjit gibi i\u015fitmeyi etkileyebilecek hastal\u0131k ge\u00e7irmesi<\/p>\n<p>Ciddi kafa travmas\u0131 ge\u00e7irmesi<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme kayb\u0131 ile giden sendromlar\u0131n bulgular\u0131n\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme kayb\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 bilinen ila\u00e7larla tedavi hikayesi<\/p>\n<p>\u00c7ok s\u0131k ya da 3 aydan uzun s\u00fcreli orta kulakta s\u0131v\u0131 birikimi<\/p>\n<p>\uf0b7 <strong>29 G\u00fcn- 3 Ya\u015f aras\u0131 6 ayda bir d\u00fczenli kontrol gereken durumlar<\/strong><\/p>\n<p>Ailede kal\u0131tsal i\u015fitme kayb\u0131 olmas\u0131<\/p>\n<p>Rahim i\u00e7i enfeksiyonlar (k\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k, sifilis, Herpes vb.)<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme sinirini tutabilen n\u00f6rolojik hastal\u0131klar<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015fitme kayb\u0131 s\u0131n\u0131fland\u0131r\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>A. \u0130letim tipi<br \/>  B. Sens\u00f6rin\u00f6ral tip<\/strong><\/p>\n<p>\uf0b7 Kal\u0131t\u0131msal (%70 Sendromla birlikte de\u011fildir)<\/p>\n<p>Do\u011fumsal<\/p>\n<p>Sonradan olan<\/p>\n<p>\uf0b7 Kal\u0131t\u0131msal olmayan<\/p>\n<p>Do\u011fumsal<\/p>\n<p>Sonradan olan<\/p>\n<p><strong>Kal\u0131t\u0131msal olmayan i\u015fitme kayb\u0131 nedenleri:<\/strong><\/p>\n<p>\uf0b7 Enfeksiyonlar<\/p>\n<p>K\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k<\/p>\n<p>K\u0131zam\u0131k<\/p>\n<p>Kabakulak<\/p>\n<p>CMV<\/p>\n<p>\u00c7i\u00e7ek poliomiyeliti<\/p>\n<p>Herpes<\/p>\n<p>\uf0b7 Do\u011fum s\u0131ras\u0131nda olu\u015fan nedenler<\/p>\n<p>\uf0b7 Sar\u0131l\u0131k (bilirubin y\u00fcksekli\u011fi)<\/p>\n<p>\uf0b7 \u0130\u015fitmeyi etkileyen (ototoksik) ila\u00e7lar ve kimyasal maddeler<\/p>\n<p>\uf0b7 Travmalar<\/p>\n<p>\uf0b7 G\u00fcr\u00fclt\u00fc<\/p>\n<p><strong>K\u0131zam\u0131k\u00e7\u0131k:<\/strong> Kal\u0131c\u0131 imm\u00fcnite b\u0131rakmaz, gebelik \u00f6ncesi a\u00e7\u0131lanma \u00f6nerilir.<br \/><strong>Kabakulak:<\/strong> En s\u0131k \u00e7ocukluk \u00e7a\u011f\u0131 sens\u00f6rin\u00f6ral i\u015fitme kayb\u0131 nedenidir, %80 tek kula\u011f\u0131 tutar.<br \/><strong>Toksoplazma:<\/strong> Parazitli ev hayvanlar\u0131 ile temas ile ge\u00e7er. %90 do\u011fumda bulgu yoktur. \u0130\u015fitme kayb\u0131 %15 olu\u015fur.<br \/><strong>Menenjit:<\/strong> Sonradan olu\u015fan i\u015fitme kay\u0131plar\u0131n\u0131n en s\u0131k nedenidir. H. Influenza en s\u0131k etkendir.<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015fitme kayb\u0131n\u0131n tan\u0131s\u0131<\/strong><\/p>\n<p>\uf0b7 Hikaye<\/p>\n<p>Aile hikayesi<\/p>\n<p>Gebelik hikayesi: \u0130\u015fitme organ\u0131 3-20. haftalar aras\u0131nda olu\u015fur. Bu d\u00f6nemdeki \u00f6zellikle enfeksiyonlar kritiktir.<\/p>\n<p>Do\u011fum hikayesi<\/p>\n<p>\u00c7ocu\u011fa ait hikaye: Ge\u00e7irilen hastal\u0131klar, travmalar, kullan\u0131lan ila\u00e7lar<\/p>\n<p>\uf0b7 Muayene: D\u0131\u015f kulak, orta kulak problemlerinin tan\u0131s\u0131nda anlaml\u0131<\/p>\n<p>\uf0b7 \u0130\u015fitme de\u011ferlendirmesi<\/p>\n<p>Sese reaksiyon verme<\/p>\n<p>S\u0131\u00e7rama (Moro refleksi): 85 dB \u00fczeri sese verilen kol, bacaklarda harekettir. D\u00f6rt aydan sonra azal\u0131r<\/p>\n<p>G\u00f6z k\u0131rpma: Y\u00fcksek sesle g\u00f6z k\u0131rpma yeni do\u011fanda bile vard\u0131r<\/p>\n<p>Sesle hareketlerde duraklama<\/p>\n<p>Sesin geldi\u011fi y\u00f6ne bakma: 6-9 ay<\/p>\n<p>Ad\u0131na reaksiyon verme: 10 ay<\/p>\n<p>S\u00f6zl\u00fc komutlara reaksiyon: 12 ay<\/p>\n<p>\u0130\u015fitme testleri<\/p>\n<p>S\u00fcbjektif testler<\/p>\n<p>Oyun odyometrisi: 3,5 ya\u015ftan sonra yap\u0131labilir<\/p>\n<p>Odyometri: 5 Ya\u015ftan sonra<\/p>\n<p>Objektif testler<\/p>\n<p>Timpanometri<\/p>\n<p>Akustik refleksler<\/p>\n<p>Beyin sap\u0131 odyometrisi (BERA)<\/p>\n<p>Oto akustik emisyonlar (OAE)<\/p>\n<p>\uf0b7 Laboratuar Testleri<\/p>\n<p>Kan tahlilleri: Enfeksiyon ara\u015ft\u0131rma<\/p>\n<p>Genetik testler<\/p>\n<p>Vestib\u00fcler testler<\/p>\n<p>\uf0b7 Radyolojik de\u011ferlendirmeler<\/p>\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7ocuk ve bebeklerde i\u015fitme kay\u0131plar\u0131 Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[80,36,29,63,24],"class_list":["post-118","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-isitme","tag-isitme-kaybi","tag-konusma","tag-kulak","tag-ses"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=118"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":119,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118\/revisions\/119"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=118"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=118"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=118"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}