Rinit burun zarlar\u0131n\u0131n(mukozas\u0131n\u0131n) iltihab\u0131d\u0131r. Halk aras\u0131nda saman nezlesi olarak bilinir. Hayat\u0131 tehdit edici \u00f6zelli\u011fi olmayan bu hastal\u0131k, hastan\u0131n ya\u015fam kalitesini bozar. \u00d6nemli derecede i\u015f ve okul g\u00fcn\u00fc kayn\u0131na neden olur. \u00d6zellikle alerjik olan anne ve\/veya babalar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131nda g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 daha fazla olan bu hastal\u0131k; end\u00fcstriyel geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde, \u00e7evre kirlili\u011fi gibi fakt\u00f6rlerin artmas\u0131 ile giderek artmaktad\u0131r. Son 20 y\u0131lda alerjik rinitli \u00e7ocuk say\u0131s\u0131n\u0131n iki kat\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bildirilmi\u015ftir. Hastal\u0131\u011f\u0131n ba\u015flama ya\u015f\u0131 genellikle k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015flarda olmakla birlikte, ileri ya\u015flarda da ba\u015flayabilir. Hastal\u0131k genellikle Alerjik konjonktivit (g\u00f6z nezlesi), Alerjik sin\u00fczit veya ast\u0131mla gibi hastal\u0131klarla %20 -10 birliktelik g\u00f6sterir. Bu hastal\u0131kta \u00f6zellikle hastalar belirli bir alerjen ya da alerjenlerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zaman \u015fikayetler ortaya \u00e7\u0131kar. Hastan\u0131n \u015fik\u00e2yetlerinin ortaya \u00e7\u0131kabilmesi i\u00e7in hastan\u0131n en az\u0131ndan sorumlu alerjenle daha \u00f6nceden bir kez kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f ve ona duyarl\u0131 hale gelmi\u015f olmas\u0131 gereklidir.<\/p>\n
Alerjik rinit genel anlamda 3 ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda incelenebilir :<\/p>\n
1- Y\u0131l boyu s\u00fcren Alerjik rinit,
2- Mevsimsel Alerjik rinit,
3- Y\u0131l boyu s\u00fcren ancak, mevsimsel art\u0131\u015flar g\u00f6steren Alerjik rinit<\/p>\n
Tan\u0131 :<\/p>\n
Saman nezlesinin tan\u0131s\u0131nda hastadan al\u0131nan hikaye \u00e7ok \u00f6nemlidir. Hastalar burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, hap\u015f\u0131rma, burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131, ka\u015f\u0131nt\u0131, geniz ak\u0131nt\u0131s\u0131, bo\u011fazda g\u0131c\u0131k, kronik \u00f6ks\u00fcr\u00fck, orta kulakta bas\u0131n\u00e7 problemleri gibi \u015fikayetler tarif ederler. Bu \u015fikayetlerin ne kadar s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc, g\u00fcn i\u00e7indeki devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131, ne zamanlarda artt\u0131\u011f\u0131, mevsimsel mi, yoksa y\u0131l boyu mu oldu\u011fu, \u015fiddeti \u00f6nemlidir. Alerjik ki\u015filerde alerjik olmayan ki\u015filere g\u00f6re daha \u00e7ok sin\u00fczit, burunda et b\u00fcy\u00fcmesi (konka hipertrofisi veya polip), ast\u0131m ve cilt reaksiyonlar\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Alerjik rinitli hastalar\u0131n muayenesinde burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, burun i\u00e7inde soluk renk, saydam salg\u0131 art\u0131\u015f\u0131, \u00f6dem(\u015fi\u015f), e\u011fer varsa et b\u00fcy\u00fcmesi g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Burun etleri ileri derecede \u015fi\u015f ve menek\u015fe rengi g\u00f6r\u00fcn\u00fcm alm\u0131\u015ft\u0131r. Fizik muayene ve hikayesi ile tan\u0131s\u0131 konulan hastan\u0131n; neye kar\u015f\u0131 alerjisi oldu\u011funa dair detayl\u0131 bir \u015fekilde sorgulanmal\u0131, deri testleri, kan testleri ile tan\u0131 desteklenmeli ve sorumlu alerjen tespit edilip tedavisi planlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Alerjen tespitinde kullan\u0131lan testler<\/p>\n
1. Deri testleri
PRICK Testi
\u0130ntradermal Testi<\/p>\n
2. Kan testleri
Alerjik Enflamasyon Parametreleri:
Eozinofil Say\u0131s\u0131
Eozinofil Katyonik Protein (ECP)
Alerjik Duyarl\u0131l\u0131k Parametreleri:
Total IgE Alerjen
Spesifik IgE
Alerjen Spesifik IgE
\u2013 Alerjen Spesifik IgE Kar\u0131\u015f\u0131m Tarama Testleri
\u2013 Alerjen Spesifik IgE Testleri
\u2013 Alerjen Spesifik IgE \u00d6l\u00e7\u00fcm Metodlar\u0131<\/p>\n
3. Uyar\u0131 Testleri<\/p>\n
Uyar\u0131 testleri alerjik hastal\u0131klar\u0131n tan\u0131s\u0131nda alt\u0131n standard\u0131 olu\u015ftururlar.<\/p>\n
o Nazal provokasyon testi.
o \u00c7ift k\u00f6r, plasebo kontroll\u00fc g\u0131da uyar\u0131 testi.
o Di\u011fer provokasyon testleri (ha\u015fere zehiri, lateks, v.s.)<\/p>\n
Muayene sonras\u0131nda allerjiden \u015f\u00fcphelenildi\u011finde en s\u0131k uygulanan tetkik deri testleridir. Ancak bu testlerin negatif \u00e7\u0131kmas\u0131 hastada alerji olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermez. Deri testlerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmayan bir allerjene reaksiyon olma ihtimali veya bir allerjenin ciltten girdi\u011finde alerji yapmay\u0131p solunumla girdi\u011finde alerji yap\u0131yor olma ihtimalleri vard\u0131r. Deri testleri ile hangi maddeye ne kadar alerji oldu\u011fu \u00f6\u011frenilebilir.<\/p>\n
Tedavi :<\/p>\n
Alerjik Rinit tedavisinde 3 ba\u015fl\u0131kta incelenir.<\/p>\n
1 -Allerjenden korunma
2- \u0130la\u00e7 Tedavisi
3 -\u0130mm\u00fcnoterapi (A\u015f\u0131 Tedavisi)<\/p>\n
Allerjenden korunma: Alerjenle temas olmazsa alerjide olmaz. En etkili tedavi y\u00f6ntemi alerjenden korunmad\u0131r Ancak bu genellikle m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Hem allerjenin tam olarak belirlenememesi, hem birden fazla maddeye alerji olmas\u0131 hem de allerjen belirlense bile hastan\u0131n bu maddeden uzak durmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmamas\u0131 gibi fakt\u00f6rler tedaviyi zorla\u015ft\u0131r\u0131r. Yaz\u0131m\u0131z\u0131n ilk b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen alerjenlerden korunma y\u00f6ntemlerinden bahsedilmi\u015ftir.<\/p>\n
\u0130la\u00e7 tedavisi:<\/p>\n
\u0130la\u00e7 tedavisi olarak en s\u0131k kullan\u0131lan ila\u00e7lar antihistaminiklerdir. Bu ila\u00e7lar alerjik reaksiyonlarda en \u00f6nemli role sahip histamini azaltarak etki ederler. Allerjene maruz kalmadan \u00f6nce kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda daha faydal\u0131d\u0131rlar. \u00d6zellikle ka\u015f\u0131nt\u0131, ak\u0131nt\u0131 ve hap\u015f\u0131rma \u00fczerine etkilidirler. Ancak hangi antihistamini\u011fin hastaya daha faydal\u0131 olaca\u011f\u0131 biraz deneme yan\u0131lma yoluyla belirlenir. Hastan\u0131n uzun s\u00fcreli kullan\u0131m\u0131 ile etkisi azalmaya ba\u015flarsa ba\u015fka bir antihistaminikle de\u011fi\u015ftirilmelidir. Bu ila\u00e7lar\u0131n en \u00f6nemli yan etkisi uyku hali, a\u011f\u0131z kurulu\u011fu, \u00e7arp\u0131nt\u0131, idrar zorlu\u011fu, g\u00f6z i\u00e7i bas\u0131nc\u0131n\u0131n artmas\u0131d\u0131r. Ancak son ku\u015fak antihistaminiklerde bu yan etkiler olduk\u00e7a azalm\u0131\u015ft\u0131r. Antihistaminklerden sonra faydas\u0131n\u0131n en \u00e7ok oldu\u011funa inand\u0131\u011f\u0131m ila\u00e7 kortikosteroidlerdir (kortizon). Bu ila\u00e7lar a\u011f\u0131zdan ya da kal\u00e7adan uyguland\u0131\u011f\u0131nda etkisi daha fazlad\u0131r ancak yan etkileri de daha fazlad\u0131r. Bu nedenle burun spreyi olarak kullan\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n
Burun spreyi olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda yan etkisi \u00e7ok azd\u0131r ve etkinli\u011fi iyidir. Ayr\u0131ca dekonjestan denilen burun i\u00e7indeki alerjiye ba\u011fl\u0131 \u015fi\u015flikleri alan ila\u00e7lar hem burun spreyleri hem de a\u011f\u0131zdan hap olarak kullan\u0131lmaktad\u0131r. \u00d6zellikle bu grup ila\u00e7lar\u0131n burun spreyleri hastada k\u0131sa s\u00fcreli iyile\u015fme hali ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r. Bu etkisi ile ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yapabilir. Bu t\u00fcr burun spreylerinin uzun s\u00fcre kullan\u0131mlar\u0131 normal burun damar i\u015fleyi\u015fini bozarak vazomotor rinit dedi\u011fimiz burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ve ak\u0131nt\u0131s\u0131 ile giden bir hastal\u0131\u011fa neden olabilir. ve kromolin ad\u0131 verilen ve alerjik reaksiyonlar\u0131 \u00f6nleyen ila\u00e7lar da vard\u0131r.<\/p>\n
\u0130mm\u00fcnoterapi (A\u015f\u0131 Tedavisi):<\/p>\n
A\u015f\u0131 tedavisi hastal\u0131\u011f\u0131n nedenine y\u00f6nelik tedavidir. Bu tedavide ama\u00e7 yava\u015f yava\u015f sa\u011flanan temel bir iyilik halidir. Sonu\u00e7lar\u0131 ila\u00e7 tedavileri gibi ge\u00e7ici de\u011fildir. Bu tedavi ile hem hastal\u0131\u011f\u0131n bulgular\u0131 iyile\u015firken hem de ast\u0131m gibi reaksiyonlar\u0131n geli\u015fmesi de engellenir.Bu alerjen ekstreleri i\u00e7inde hi\u00e7bir \u015fekilde bir ba\u015fka ila\u00e7, kortizon vb. bulunmaz.<\/p>\n
Sadece neye alerjikseniz, o maddenin sudaki ekstresi mevcuttur. Bu madde cilt alt\u0131ndan veya ba\u015fka bir y\u00f6ntemle (dil alt\u0131ndan veya a\u011f\u0131zdan kullan\u0131mda) a\u011f\u0131zdan verilerek uygulanabilir. Bu y\u00f6ntemle v\u00fccudun alerjene yan\u0131t\u0131 d\u00fczenlenir. Bu maddeye kar\u015f\u0131 v\u00fccudun cevaps\u0131z kalmas\u0131 veya daha az cevap vermesi sa\u011flanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. \u0130la\u00e7 tedavilerinden yeterli oranda fayda g\u00f6rmeyen, \u015fikayetleri y\u0131l boyu devam eden, ila\u00e7lar\u0131 \u00e7e\u015fitli nedenlerle kullanamayan yada ilaca ba\u011fl\u0131 yan etkilerin g\u00f6zlendi\u011fi ve a\u015f\u0131 uygulanmas\u0131na engel bir ba\u015fka sa\u011fl\u0131k sorunu olmayan hastalara uygulan\u0131r. Tedavi s\u00fcresi 3 ila 5 y\u0131l aras\u0131nda de\u011fi\u015fmektedir. Tedavi ba\u015flang\u0131\u00e7 ve idame tedavisi olmak \u00fczere iki b\u00f6l\u00fcmd\u00fcr.<\/p>\n
Ba\u015flang\u0131\u00e7 tedavisi doz art\u0131m d\u00f6nemi olup a\u015f\u0131 haftal\u0131k periyotlarla uygulan\u0131r. Enjekte edilen dozun,enjeksiyon b\u00f6lgesinde veya v\u00fccudunuzda olu\u015fturdu\u011fu tepkiye g\u00f6re yeni doz belirlenir. Enjeksiyondan sonra alerjik reaksiyonlar g\u00f6r\u00fclebilir. s\u0131kl\u0131kla v\u00fccutta k\u0131zar\u0131kl\u0131k ve \u015fi\u015flikle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131l\u0131r. Nefes darl\u0131\u011f\u0131, \u00f6ks\u00fcr\u00fck gibi \u015fiddetli reaksiyonlar da nadiren g\u00f6r\u00fclebilir. Bu reaksiyonlar genellikle enjeksiyonu takiben 20-30 dakika i\u00e7inde geli\u015fti\u011finden, hastalar\u0131n a\u015f\u0131dan sonra uygulama yap\u0131lan yerde en az 30 dakika beklemesi gereklidir. Bu tedavinin etkisi en erken 6 ayla bir y\u0131l aras\u0131nda de\u011fi\u015fen d\u00f6nemde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Bunun i\u00e7in bu tedavi ile birlikte ila\u00e7 tedavisine devam edilmesi gerekmektedir.<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Alerjik rinit tan\u0131s\u0131 ve tedavisi Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[240,32,28,71,42],"class_list":["post-1826","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-alerjik","tag-burun","tag-etki","tag-ilac","tag-tedavi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1826","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1826"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1826\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1827,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1826\/revisions\/1827"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1826"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1826"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1826"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}