Burun insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in en \u00f6nemli organlardan biridir. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir solunum fonksiyonu ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir v\u00fccut i\u00e7in burundan soluk al\u0131p vermek esast\u0131r.Burun sadece havan\u0131n girip \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 bir organ de\u011fildir. Burnun nefes al\u0131p verme fonksiyonu yan\u0131nda , havan\u0131n nemlendirilmesi, \u0131s\u0131t\u0131lmas\u0131,koku alma dolay\u0131s\u0131 ile tat alma fonksiyonlar\u0131 ve orta kula\u011f\u0131n havaland\u0131r\u0131lmas\u0131 da vard\u0131r. Sesin rezonans\u0131nda da etkilidir. Burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 uzun s\u00fcreli oldu\u011funda ba\u015fka sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 mutlaka bunu izleyecektir. K\u0131saca burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 hastan\u0131n hayat kalitesini bozmakla kalmaz zaman\u0131nda m\u00fcdahale edilmedi\u011fi taktirde sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da bozar.<\/p>\n
Burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 en s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan \u015fikayetlerden biridir. Burun i\u00e7erisinde bir b\u00f6lme duvarla ile tam iki b\u00f6lmeye ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Her y\u00fcz insandan sekseni ayn\u0131 anda , ayn\u0131 oranda iki burun b\u00f6lmesinden nefes alamaz. Bu normal fizyolojik bir olayd\u0131r. Burunda \u2018Konka\u2019( Burun etleri ) denilen ,kan ak\u0131m\u0131 ile \u015fi\u015fen ve inen yap\u0131lar vard\u0131r.Bunlar d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak \u015fi\u015fer ve inerler , buna \u2018Nazal siklus\u2019 denir. \u0130nsanlar genelde bunun fark\u0131na varmazlar.<\/p>\n
Burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 , gece a\u011fz\u0131 a\u00e7\u0131k uyuma, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir uyku uyuyamama, s\u0131k a\u011f\u0131z kurumas\u0131 , gece kalk\u0131p ara ara su i\u00e7me , sabah dinlenememi\u015f ve yorgun uyanma, bazen ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ile uyanma, sinirlilik, g\u00fcn i\u00e7i yorgunluk, dikkatini toparlayamama- konsantrasyon eksikli\u011fi, g\u00fcnd\u00fcz uykuya meyil, s\u0131k tekrar eden bo\u011faz enfeksiyonlar\u0131, kronik farenjite neden olabilirler.<\/p>\n
Burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n d\u00f6rt ana sebebi vard\u0131r. Bunlar tek ba\u015flar\u0131na burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yapabilecekleri gibi ayn\u0131 insanda, birlikte de bulunabilirler.<\/p>\n
1 \u2013 Enfeksiyonlar :<\/strong> Her normal insan y\u0131lda iki veya \u00fc\u00e7 defa nezle ,grip olur. Bu say\u0131, \u00e7ocuklarda daha fazlad\u0131r( 4 ila 8 kez ). Ya\u015f ilerledik\u00e7e ,v\u00fccut savunmas\u0131 geli\u015ftik\u00e7e enfeksiyon s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 azal\u0131r . Basit so\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 , bir\u00e7ok vir\u00fcs taraf\u0131ndan olu\u015fturulabilir. Bir\u00e7o\u011fu mikrobun , elden buruna ge\u00e7mesi ile olur ,bir k\u0131s\u0131m havadan da ge\u00e7er. Vir\u00fcs, burun i\u00e7ine yerle\u015ftikten sonra, burunu d\u00f6\u015feyen dokuda \u015fi\u015flik olur, ak\u0131nt\u0131 koyula\u015f\u0131r ve burunda t\u0131kan\u0131kl\u0131k geli\u015fir.<\/p>\n Bu durumda, olay\u0131n kendi kendine ge\u00e7mesini beklemekten ba\u015fka \u00e7are yoktur. Sadece yard\u0131mc\u0131 burun a\u00e7\u0131c\u0131 , burun ak\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131 seyreltici ila\u00e7lar kullan\u0131labilir . Fakat nezle, ki\u015finin direncini zay\u0131flatt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, arkas\u0131ndan bakteriyel, antibiyoti\u011fe ihtiya\u00e7 duyulan, ate\u015fli, sar\u0131, ye\u015fil burun ak\u0131nt\u0131l\u0131 d\u00f6nem gelebilir. Bu durumda doktora m\u00fcracaat etmek gerekir.<\/p>\n Akut sin\u00fcs enfeksiyonlar\u0131nda burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 , koyu burun ak\u0131nt\u0131s\u0131 olur. \u0130ltihaplanan sin\u00fcs\u00fcn yerine g\u00f6re, yanak, \u00fcst di\u015fler , g\u00f6zlerin arkas\u0131nda veya aras\u0131nda , al\u0131nda a\u011fr\u0131 ve hassasiyet hissedilebilir.<\/p>\n Kronik sin\u00fcs enfeksiyonlar\u0131nda , s\u0131kl\u0131kla burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 , burun ve geniz ak\u0131nt\u0131s\u0131 olur. Burada a\u011fr\u0131dan daha \u00e7ok y\u00fczde bas\u0131n\u00e7 hissi g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Enfeksiyon akci\u011ferlere ilerleyerek kronik \u00f6ks\u00fcr\u00fck , bron\u015fit ve ast\u0131m olu\u015fturabilir. Akut sin\u00fczitler, genellikle antibiyotikle iyile\u015firler , kronik sin\u00fczitlerde operasyon gerekir.<\/p>\n 2- Yap\u0131sal sebepler : <\/strong>Burun i\u00e7ini ikiye ay\u0131ran bir duvar oldu\u011fundan bahsedilmi\u015fti. Gerek bu duvar\u0131n e\u011frili\u011fi ( Septum deviyasyonu ), gerekse burun yap\u0131s\u0131n\u0131n d\u0131\u015far\u0131dan da belli olan e\u011frili\u011fi burunun bir veya her iki taraf\u0131nda, hava ge\u00e7i\u015fini azaltabilir. Bu e\u011frilikler, \u00e7o\u011funlukla do\u011fumsa \u2013 genetik veya \u00e7ocuklukta yada sonra olan bir darbe, kaza ile ilgilidir.<\/p>\n Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar g\u00f6stermi\u015ftir ki, her on \u00e7ocuktan birinde, do\u011fum esnas\u0131nda burunda \u00f6nemli bir hasar meydana gelmektedir.<\/p>\n Ayr\u0131ca burun i\u00e7inde s\u0131rayla \u015fi\u015fip inen \u2018 konka\u2019 denilen yap\u0131lar da de\u011fi\u015fik hastal\u0131klarda uzun s\u00fcreli veya s\u00fcrekli \u015fi\u015ferek veya yap\u0131lan bozularak burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7abilirler(Konka hipertrofisi ) . Bu durumlar, burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131nda, burun ak\u0131nt\u0131s\u0131n\u0131n y\u00f6n\u00fcn\u00fc etkileyerek, hastal\u0131klar\u0131n uzun s\u00fcrmesi veya s\u00fcreklilik kazanmas\u0131na sebep olabilirler. Kronik sin\u00fczitin bir sebebi de budur.<\/p>\n Burun \u00e7at\u0131s\u0131nda daralma ( Nazal Valv darl\u0131\u011f\u0131 ) bir di\u011fer t\u0131kan\u0131kl\u0131k nedenidir.<\/p>\n Baz\u0131 ki\u015filerde, burun i\u00e7inde , sin\u00fcs a\u011f\u0131zlar\u0131n da yayg\u0131n polipler (\u00dcz\u00fcm tane gibi b\u00fcy\u00fcmeler) g\u00f6r\u00fclebilir.Belirgin burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na neden olabildi\u011fi gibi ,koku almada azalmaya neden olur, hatta Ast\u0131m hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 tetikleyebilir.<\/p>\n Bu mekanik olaylar\u0131n tedavisi cerrahidir. Burun i\u00e7inde yap\u0131lan operasyonlarla, bu e\u011frilik d\u00fczeltilir.<\/p>\n \u00c7ocuklarda s\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclen \u2018 geniz etleri \u2018 nin b\u00fcy\u00fck olmas\u0131 da burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7ar. Geniz eti, aynen bademcik yap\u0131s\u0131nda olup, \u00e7ocu\u011fun burnunun arkas\u0131nda yer al\u0131r. \u015eayet bu doku, normalden b\u00fcy\u00fckse veyahut \u00e7ocu\u011fun geniz yap\u0131s\u0131 dar ve k\u00fc\u00e7\u00fckse, geniz eti burun arkas\u0131n\u0131 t\u0131kayarak , havayolunu kapat\u0131r. Enfeksiyonlarda, burun eti aynen bademcik gibi \u015fi\u015ferek \u00e7ocu\u011fun burnunu t\u0131kar, a\u011fz\u0131ndan nefes almas\u0131na yol a\u00e7ar. A\u011f\u0131zdan nefes almak \u00e7ocukta, horlamaya, s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve terli uyumaya, di\u015f \u00e7\u00fcr\u00fcklerine, a\u011f\u0131z ve \u00e7ene yap\u0131s\u0131n\u0131n bozuk geli\u015fmesine sebep olur. \u00c7ocuktaki burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sebebi geniz eti ise ve bu t\u0131kan\u0131kl\u0131k s\u00fcrekli bir hal alm\u0131\u015f veyahut \u00e7ocu\u011fun kulak problemlerine yol a\u00e7m\u0131\u015fsa, \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 gerekir. Operasyon, a\u011f\u0131z i\u00e7erisinden, ameliyathanede ger\u00e7ekle\u015ftirilir.<\/p>\n Burun t\u00fcm\u00f6rleri ve burunda yabanc\u0131 cisimler de bu kategoride say\u0131l\u0131rlar. \u00c7ocuklar burunlar\u0131na, nohut, bezelye, \u00e7ekirdek, oyuncak, d\u00fc\u011fme, i\u011fne gibi cisimler sokabilirler. Tek tarafl\u0131, k\u00f6t\u00fc kokulu ak\u0131nt\u0131lara bu a\u00e7\u0131dan dikkat edilmesi gerekir. Kulak, burun, bo\u011faz uzman\u0131na g\u00f6sterilmelidir.<\/p>\n 3-Alerji :<\/strong> Alerji, v\u00fccudun yabanc\u0131 cisimlere kar\u015f\u0131 normalden fazla reaksiyon g\u00f6stermesidir. Burun, alerjik \u015fikayetlerin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli organlardan biridir. Ki\u015fi, alerjik oldu\u011fu maddelerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zaman, burun ak\u0131nt\u0131s\u0131 , burunda t\u0131kan\u0131kl\u0131k , hap\u015f\u0131rma, burun ka\u015f\u0131nt\u0131s\u0131 gibi bir\u00e7ok rahats\u0131zl\u0131k olur. Alerjik maddeler, yiyeceklere kadar \u00e7ok geni\u015f bir yelpaze i\u00e7erisinde olabilirler. Bu rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n en etkili tedavisi alerjik olunan maddeden uzak durmakt\u0131r. Fakat bu bazen m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. B\u00f6yle durumlarda, ila\u00e7 ve a\u015f\u0131, tedavi se\u00e7enekleridir.<\/p>\n \u2018 Antihistaminik \u2018 ler , burundaki \u015fi\u015fli\u011fi \u00f6nleyici \u2018 dekonjestan\u2019 ila\u00e7lar ve kortizonlar kullan\u0131l\u0131r. Hamilelerde, b\u00fct\u00fcn bu ila\u00e7 kullan\u0131mlar\u0131nda, hekime dan\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Dekonjestan ila\u00e7lar kullan\u0131l\u0131rken, ki\u015finin y\u00fcksek tansiyonu, g\u00f6z tansiyonu, d\u00fczensiz kalp at\u0131\u015flar\u0131, idrar yapmada zorlu\u011fu olmamas\u0131na dikkat edilmelidir.<\/p>\n Kortizon, gerek burun spreyi,gerekse a\u011f\u0131zdan veya enjeksiyon \u015feklinde kullan\u0131l\u0131r. De\u011fi\u015fik yan etkileri olan bu ila\u00e7lar\u0131n, nas\u0131l kullan\u0131laca\u011f\u0131 hekimler taraf\u0131ndan detayl\u0131 \u015fekilde tarif edilir ve kullananlar, mutlaka d\u00fczenli olarak hekim kontrol\u00fcnde olmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n Alerji a\u015f\u0131lar\u0131 da uygun ve d\u00fczenli olarak uygulan\u0131rsa, baz\u0131 hastalarda ba\u015far\u0131l\u0131 sonu\u00e7lar al\u0131nabilir.<\/p>\n Alerjik hastalar, daha s\u0131k sin\u00fczit olurlar. Bu rahats\u0131zl\u0131k da uygun \u015fekilde tedavi edilir.<\/p>\n 4- Vazomotor Rinit :<\/strong> \u2018rinit\u2019, burun ve i\u00e7ini d\u00f6\u015feyen dokunun \u015fi\u015fmesi,ak\u0131nt\u0131n\u0131n artmas\u0131na verilen t\u0131bbi isimdir. Burun i\u00e7erisinde, \u00e7ok zengin damarsal yap\u0131lar i\u00e7eren ve g\u00fcn boyunca \u015fi\u015fip inerek burundan nefes almay\u0131 d\u00fczenleyen \u2018konka\u2019 denilen yap\u0131lar vard\u0131r. Halk aras\u0131nda bunlara \u2018 burun eti\u2019 denir. Her iki burun taraf\u0131nda \u00fc\u00e7er adet bulunurlar. Alerji ve enfeksiyon durumlar\u0131nda, kanla dolarak \u015fi\u015ferler ve burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7arlar.<\/p>\n Alerjik yap\u0131ya sahip olmayan ve enfeksiyon ge\u00e7irmeyen ki\u015filerde bile hava \u0131s\u0131s\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle, u\u00e7ucu gaz olarak boya, sigara,kimyasal maddeler(benzin gibi), so\u011fuk havada, hava kirlili\u011finde, parf\u00fcm etkisinde ve burun duvar\u0131n\u0131n e\u011frili\u011finde, psikolojik streslerde, yetersiz tiroid bezi fonksiyonunda, hamilelikte,baz\u0131 tansiyon ila\u00e7lar\u0131n\u0131n, burun a\u00e7\u0131c\u0131 damlalar\u0131n fazla veya uzub s\u00fcreli kullan\u0131m\u0131nda burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 olur. Sebebe ba\u011fl\u0131 olarak, ila\u00e7 ve cerrahi tedavi yollar\u0131 mevcuttur.<\/p>\n Rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131n erken evrelerinde,burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ge\u00e7ici ve geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Yani, t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011fa sebep olan rahats\u0131zl\u0131k d\u00fczeltilirse,durum d\u00fczelir. Mamafih, bu durum, damarlar\u0131n elastikiyetini bozacak kadar uzun s\u00fcrebilir. Bu yap\u0131lar, varisteki damarlar gibidirler. S\u0131rt\u00fcst\u00fc uzan\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u015fi\u015ferler, ki\u015fi hangi taraf\u0131n\u0131n \u00fczerine yatarsa, o taraf burnu t\u0131kan\u0131r.<\/p>\n T\u0131kan\u0131kl\u0131k, \u00e7o\u011funlukla uykuyu bozar. Bu y\u00fczden hastalar, birka\u00e7 yast\u0131kta, y\u00fcksekte yatmay\u0131 tercih ederler. Operasyon, uzun s\u00fcre belirli bir rahatl\u0131k sa\u011flar.<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 nedenleri ve tedavisi Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[32,176,131,233,70],"class_list":["post-1920","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-burun","tag-burun-tikanikligi","tag-hava","tag-olur","tag-sik"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1920","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1920"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1920\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1921,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1920\/revisions\/1921"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1920"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1920"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1920"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}