{"id":2186,"date":"2024-05-03T03:24:06","date_gmt":"2024-05-03T00:24:06","guid":{"rendered":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/?p=2186"},"modified":"2024-05-03T03:24:06","modified_gmt":"2024-05-03T00:24:06","slug":"koku-ve-tad-alma","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/koku-ve-tad-alma\/","title":{"rendered":"Koku ve tad alma"},"content":{"rendered":"

Koku ve tat alma bozukluklar\u0131n\u0131n s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 nedir ?<\/strong><\/p>\n

Amerika Birle\u015fik Devletlerinde 260 milyon kadar insan ya\u015famaktad\u0131r ve bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re 2 milyondan fazla ki\u015fide bu bozukluk mevcuttur. ABD de her y\u0131l yakla\u015f\u0131k ikiy\u00fcz bin ki\u015fi bu sebepten doktora ba\u015fvurmaktad\u0131r.<\/p>\n

Koku ve tat alma bozukluklar\u0131 ciddi midir ?<\/strong><\/p>\n

Koku alma ve tat duyusu \u015f\u00fckretmemiz gereken bizi erken uyaran \u00f6nemli hislerdir ve yanl\u0131\u015f koku ve tat bizi yang\u0131na , zehirli gazlara ve bozulmu\u015f yiyeceklere kar\u015f\u0131 uyar\u0131r. Koku alma bozuklu\u011fu bir sin\u00fcs probleminde, burundaki doku b\u00fcy\u00fcmelerinde olabilece\u011fi gibi nadir durumlarda beyin t\u00fcm\u00f6rlerinden de kaynaklanabilir. A\u015f\u00e7\u0131lar, itfaiyeciler gibi baz\u0131 meslek gruplar\u0131 i\u00e7in koku ve tat almak mesleki bir ger\u00e7ektir ve bu hislerin kayb\u0131 b\u00fcy\u00fck ekonomik problemler yarat\u0131r.<\/p>\n

Koku ve tat alma nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fir ?<\/strong><\/p>\n

Koku ve tat alma duygular\u0131 kimyasal his sistemimize aittir. Etraf\u0131m\u0131zdaki maddelerden kaynaklanan baz\u0131 kimyasal maddelerin burun, a\u011f\u0131z ve bo\u011faz\u0131m\u0131z\u0131 uyarmas\u0131 ile bu kar\u0131\u015f\u0131k i\u015flemler ba\u015flar. Sinir u\u00e7lar\u0131 uyar\u0131larak bu mesajlar beyine iletilir ve beyinde ay\u0131rt edilir.<\/p>\n

Koku sinir u\u00e7lar\u0131 burunun tavan\u0131nda yer al\u0131rlar ve \u00e7ok ince bir kemik i\u00e7ersinde do\u011frudan beyindeki koku b\u00f6lgesini uyar\u0131rlar.<\/p>\n

Yiyecek ve i\u00e7ecekler t\u00fck\u00fcr\u00fck ile kar\u0131\u015farak a\u011fz\u0131, dil ve bo\u011fazda buluna koku sinir u\u00e7lar\u0131n\u0131 uyar\u0131rlar. Ayn\u0131 \u015feklin uyar\u0131y\u0131 beyindeki belirli b\u00f6lgelere ula\u015ft\u0131r\u0131rlar.<\/p>\n

Koku ve tat alma h\u00fccreleri ya\u015fland\u0131klar\u0131 veya hasara u\u011frad\u0131klar\u0131 vakit yenilenebilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan incelenmektedir.<\/p>\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir kimyasal his sistemi de mevcuttur. Buna \u2019genel his sistemi\u2019 ad\u0131 verilir. G\u00f6zlerin, burunun ve a\u011fz\u0131n \u00f6zellikle nemli b\u00f6lgelerinde buluna binlerce his siniri \u2018amonya\u011f\u0131n s\u0131z\u0131s\u0131n\u0131, metol\u00fcn serinli\u011fini ve k\u0131rm\u0131z\u0131 biberin s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131n\u0131\u2019 alg\u0131lar.<\/p>\n

Tatl\u0131 , ek\u015fi, ac\u0131 ve tuzlu olmak \u00fczere genelde d\u00f6rt temel tat ay\u0131rt edebiliriz. Bu tatlar\u0131n belli oranda kar\u0131\u015f\u0131mlar\u0131 ve genel his sisteminin birle\u015fimi ile bir \u00e7e\u015fni olu\u015fur. \u0130\u015fte bu \u00f6zel \u00e7e\u015fni onlar\u0131 tan\u0131mam\u0131za imkan sa\u011flar.<\/p>\n

Bir\u00e7ok madde esas olarak kokular\u0131ndan tan\u0131n\u0131rlar. \u00c7ikolata yerken burnunuzu kapat\u0131rsan\u0131z, yedi\u011finiz maddenin tatl\u0131 veya ac\u0131 oldu\u011funu hissedebilirsiniz ama \u00e7ikolata oldu\u011funu anlamakta zorlan\u0131rs\u0131n\u0131z. Bu durum \u00e7ikolatan\u0131n tan\u0131d\u0131k lezzetinin \u00e7o\u011funlukla koku ile alg\u0131land\u0131\u011f\u0131ndand\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde kahvede b\u00f6yledir. Dikkat ederseniz, yeme\u011fin lezzetini tam olarak almak isteyen ki\u015filer (a\u015f\u00e7\u0131, lezzet uzman\u0131 gibi ) her yutkunu\u015fta sonra burunlar\u0131ndan nefes verirler.<\/p>\n

Neler tat ve koku alma bozukluklar\u0131na yol a\u00e7arlar ?<\/strong><\/p>\n

Bask\u0131n sorun 60 ya\u015f\u0131ndan sonra do\u011fal koku alma yetene\u011finin azalmas\u0131d\u0131r. Bilim adamlar\u0131 koku alma yetene\u011finin 30 ile 60 ya\u015flar\u0131 aras\u0131nda en iyi oldu\u011funu bulmu\u015flard\u0131r. Bu durum 60 ya\u015f\u0131ndan sonra azalmaya ba\u015flar ve daha ya\u015fl\u0131 bir\u00e7ok kimse koku alma yeteneklerini kaydetmi\u015flerdir. Fakat, genelde her ya\u015ftaki kad\u0131nlar, erkeklere g\u00f6re koku almada daha duyarl\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n

Baz\u0131 ki\u015filer koku ve tat alma bozuklu\u011fu ile do\u011fabilirler ama bir\u00e7ok kimsede bu durum kaza veya hastal\u0131k sonras\u0131 olu\u015fur.<\/p>\n

\u00dcst solunum yolu iltihaplar\u0131 \u00e7o\u011fu kere su\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r ayn\u0131 zamanda kafa k\u0131r\u0131klar\u0131nda da koku alma bozuklu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n

Koku ve tat alma bozukluklar\u0131 burun i\u00e7erisindeki poliplerden, hormonal bozukluklardan ve di\u015f problemlerinden kaynaklanabilir. B\u00f6cek ilac\u0131 veya baz\u0131 di\u011fer ila\u00e7lara uzun s\u00fcre maruz kalanlarda da olu\u015fabilir.<\/p>\n

Sigara duman\u0131 insanlar\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 en s\u0131k ve en yo\u011fun hava kirlili\u011fi ajan\u0131d\u0131r. Kokular\u0131n ay\u0131rt edilmesi ve tat alma duygusunun azalmas\u0131na sebep olur. Sigaray\u0131 b\u0131rakmak koku almay\u0131 artt\u0131r\u0131r fakat bu olay \u00e7ok yava\u015f ortaya \u00e7\u0131kar.<\/p>\n

\u00d6rne\u011fin g\u00fcnde iki paket sigara i\u00e7en ki\u015finin tekrar eskisi gibi koku alabilmesi i\u00e7in sigara i\u00e7ti\u011fi d\u00f6nem kadar sigaray\u0131 b\u0131rakmas\u0131 gerekir.<\/p>\n

Ba\u015f ve boyun b\u00f6lgesine kanser nedeniyle \u0131\u015f\u0131n tedavisi uygulanan bir\u00e7ok kimse koku ve tat alma bozuklu\u011fundan \u015fikayet\u00e7i olur.<\/p>\n

Nefes borusu ve ses telleri \u00e7\u0131kart\u0131lan kimselere, koku ve tat alma duyular\u0131n\u0131n azald\u0131\u011f\u0131ndan \u015fikayet ederler. Bu ki\u015filere burunlar\u0131ndan nefes almalar\u0131n\u0131 sa\u011flanacak t\u00fcpler uygulan\u0131rsa yeniden tat ve koku almaya ba\u015flarlar (bu durum koku ve tat almada burundan hava ge\u00e7mesinin ne kadar \u00f6nemli oldu\u011funu g\u00f6sterir ).<\/p>\n

Koku ve tat alma bozukluklar\u0131 nas\u0131l te\u015fhis edilir ?<\/strong><\/p>\n

Ki\u015filere tan\u0131malar\u0131 amac\u0131yla de\u011fi\u015fik yo\u011funlukta koku ve tatlar ald\u0131rl\u0131r. Ki\u015finin ay\u0131rt edebildi\u011fi en d\u00fc\u015f\u00fck yo\u011funluk bulunur. Ayr\u0131ca de\u011fi\u015fik yo\u011funluktaki koku ve tatlar denenir, bunlar\u0131 ay\u0131rt edip edemedi\u011fi veya yo\u011funluklar\u0131 artt\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda fark edip edemedi\u011fi ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Koku ve tat alma bozukluklar\u0131 tedavi edilebilir mi ?<\/strong><\/p>\n

Bazen kullan\u0131lan bir ila\u00e7 koku ve tat alma bozuklu\u011funun tek sebebidir ve ila\u00e7 kesilince veya de\u011fi\u015ftirilince durum d\u00fczelir.<\/p>\n

Baz\u0131 ila\u00e7lar koku alma bozukluklar\u0131na yol a\u00e7arken, \u00f6zellikle alerji ila\u00e7lar\u0131 koku ve tat almay\u0131 geli\u015ftirebilirler.<\/p>\n

\u00d6zellikle \u015fiddetli nezle, grip olan veya alerjisi artan ki\u015filer sadece bu durumlar\u0131n\u0131n d\u00fczelmesi ile koku ve tat alma hassasiyetlerini tekrar kazan\u0131rlar. Bir\u00e7ok vak\u2019ada burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 yapan poliplerin temizlenmesi ile koku tat almada d\u00fczelme g\u00f6r\u00fcl\u00fcr, nadiren de koku ve tat al\u0131c\u0131lar\u0131 kendi kendilerine kaydolduklar\u0131 gibi, kendi kendilerine d\u00fczelebilirler.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Koku ve tad alma Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[128,32,270,116,231],"class_list":["post-2186","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-beyin","tag-burun","tag-his","tag-koku","tag-tat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2186","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2186"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2186\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2187,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2186\/revisions\/2187"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2186"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2186"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2186"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}