{"id":652,"date":"2024-04-28T12:48:05","date_gmt":"2024-04-28T09:48:05","guid":{"rendered":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/?p=652"},"modified":"2024-04-28T12:48:05","modified_gmt":"2024-04-28T09:48:05","slug":"vertigo-nedir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/vertigo-nedir\/","title":{"rendered":"Vertigo nedir ?"},"content":{"rendered":"

Vertigo terimi, toplumumuzda b\u00fcy\u00fck oranda binmekte, ancak genellikle hastal\u0131k ismi olarak alg\u0131lanmaktad\u0131r. Ger\u00e7ekte ise vertigo, t\u0131bbi literat\u00fcrde ba\u015f d\u00f6nmesi teriminin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Genel olarak t\u00fcm polikliniklere ba\u015fvuran hastalar\u0131n %5'inde, KBB ve n\u00f6roloji polikliniklerine ba\u015fvuran hastalar\u0131n %10-15'inde ba\u015f d\u00f6nmesi yak\u0131nmas\u0131 oldu\u011fu kabul edilir. Bu say\u0131n\u0131n ya\u015fl\u0131 hastalarda %40'a kadar y\u00fckseldi\u011fini g\u00f6steren \u00e7al\u0131\u015fmalar vard\u0131r.<\/span><\/p>\n

Hastalar, e\u015fyalar\u0131n veya odan\u0131n kendisinin etraf\u0131nda d\u00f6n\u00fcyor hissi, kendisinin e\u015fyalar\u0131n etraf\u0131nda d\u00f6nmesi hissi, yer ayaklar\u0131n\u0131n alt\u0131ndan kay\u0131yor hissi, deprem oluyormu\u015f gibi dengesini kaybedip d\u00fc\u015fecekmi\u015f gibi olma hissi gibi pek \u00e7ok \u015fikayeti ba\u015f d\u00f6nmesi olarak ifade ederler. Ba\u015f d\u00f6nmesi olan hastan\u0131n muayene olmas\u0131 gereken iki ana bran\u015f KBB ve n\u00f6rolojidir. Gerekti\u011finde dahiliye, \u00e7ocuk hastal\u0131klar\u0131, fizik tedavi ve rehabilitasyon, kardiyoloji uzmanlar\u0131ndan kons\u00fcltasyon istenebilmektedir. <\/span><\/p>\n

Hastan\u0131n ba\u015f d\u00f6nmesini tarif etmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015f d\u00f6nmesinin karakteri, i\u00e7 kulak, merkezi sinir sistemi veya di\u011fer organlara ba\u011fl\u0131 ba\u015f d\u00f6nmeleri i\u00e7in doktoru b\u00fcy\u00fck oranda fikir sahibi yapar. Ba\u015f d\u00f6nmesi olan hastaya \u015fu sorular da sorulacakt\u0131r:<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Ba\u015f d\u00f6nmesi ata\u011f\u0131 ne kadar s\u00fcr\u00fcyor? Saniyeler i\u00e7inde d\u00fczelen (\u00d6rn; BPPV), dakikalarca s\u00fcren (\u00d6rn; vertebrobaziller yetmezlik) veya saatler-g\u00fcnlerce devam edebilen (\u00d6rn; Meniere hastal\u0131\u011f\u0131) ba\u015f d\u00f6nmeleri tariflenebilir. <\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Yukar\u0131 ya da a\u015fa\u011f\u0131 bakma, yatakta d\u00f6nme gibi ba\u015f hareketleriyle ba\u015f d\u00f6nmesi ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor mu?<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Ge\u00e7irilmi\u015f bir kafa travmas\u0131 var m\u0131?<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Ba\u015f d\u00f6nmesi ile birlikte i\u015fitme kayb\u0131, kulakta \u00e7\u0131nlama ve dolgunluk oluyor mu?<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Son 2-3 hafta i\u00e7inde so\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ge\u00e7irdiniz mi?<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Ba\u015f d\u00f6nmesi ile birlikte ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, g\u00f6rmede bulan\u0131kla\u015fma var m\u0131?<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>\u00c7ift g\u00f6rme, konu\u015fma bozuklu\u011fu, y\u00fczde uyu\u015fmalar oluyor mu?<\/span><\/p>\n

Bu sorular ile muayeneye ba\u015flayan doktor, muayenede i\u015fitme ve denge sistemlerine ait \u00f6zel testler yaparak ba\u015f d\u00f6nmesinin merkezi mi yoksa periferik mi oldu\u011funu anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Gere\u011finde odyogram, renkli doppler ultrason ve MR vb. tetkikler de kullanarak kesin tan\u0131ya ula\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Migren ve vertebrobaziller yetersizlik, KBB kliniklerinde s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan merkezi kaynakl\u0131 ba\u015f d\u00f6nmesi nedenleridir. En s\u0131k periferik ba\u015f d\u00f6nmesi nedenleri \u015f\u00f6yle s\u0131ralanabilir:<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Benign paroksismal pozisyonel vertigo (BPPV)<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Vestibuler n\u00f6rit<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Meniere hastal\u0131\u011f\u0131 <\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Labirintitler<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>\u0130la\u00e7lara ba\u011fl\u0131 vertigo (Ototoksisite)<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Perilenf fist\u00fcl\u00fc<\/span><\/p>\n

–<\/span><\/span>Otoimm\u00fcn vertigo<\/span><\/p>\n

Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV)<\/span><\/strong><\/p>\n

En s\u0131k g\u00f6r\u00fclen tedavisi m\u00fcmk\u00fcn ba\u015f d\u00f6nmesi nedenidir. \u0130\u00e7 kulaktaki denge ta\u015flar\u0131n\u0131n (denge kristalleri olarak da bilinir) normalde bulunmas\u0131 gereken yerden denge kanallar\u0131na d\u00fc\u015fmesi sonucu, yukar\u0131 ya da a\u015fa\u011f\u0131 bakma, yatakta d\u00f6nme gibi ani ba\u015f hareketlerinde genellikle bir dakikadan az s\u00fcren ba\u015f d\u00f6nmesi olur. Te\u015fhis, oturur durumda sedyeye al\u0131nan hastan\u0131n sa\u011fa ve sola s\u0131ras\u0131yla d\u00f6nd\u00fcr\u00fclerek s\u0131rt\u00fcst\u00fc yat\u0131r\u0131lmas\u0131 \u015feklinde yap\u0131lan Dix-Hallpike testi ile konulur. Hangi kulakta ve hangi denge kanal\u0131nda problem oldu\u011fu bu test ile tespit edilir. Problemin oldu\u011fu kanala \u00f6zg\u00fc manevra ile, denge kristalleri normalde bulunmas\u0131 gereken yere yeniden yerle\u015ftirilir. Ortalama 6 dk. s\u00fcren bu manevra sonras\u0131 hasta bir hafta sonra kontrole \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r. Bu bir haftal\u0131k s\u00fcre i\u00e7inde, \u00f6zellikle ilk 48 saatte hasta ba\u015f d\u00f6nmesini tetikleyen hareketlerden ka\u00e7\u0131nmal\u0131d\u0131r. Yukar\u0131 veya a\u015fa\u011f\u0131ya bakmamal\u0131, sa\u011fa-sola d\u00f6nerken boynunu d\u00f6nd\u00fcrmeden t\u00fcm g\u00f6vdesiyle d\u00f6nmeli, yatakta s\u0131rt\u00fcst\u00fc ve 45 derecelik bir a\u00e7\u0131 ile yatmal\u0131d\u0131r. Boyunluk kullan\u0131m\u0131 bu k\u0131s\u0131tlamalara uyum konusunda hastaya kolayl\u0131k sa\u011flayacakt\u0131r. Kontrole kadar olan s\u00fcre i\u00e7in denge sistemini d\u00fczenleyici ila\u00e7lar verilebilir. Ben kendi prati\u011fimde, hastan\u0131n manevraya olan inanc\u0131n\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla tedavi konusunda konsantrasyon ve uyumunu art\u0131rmak i\u00e7in ila\u00e7 re\u00e7ete etmiyorum. Bir haftal\u0131k s\u00fcre sonunda yap\u0131lan kontrol muayenesinde BPPV tespit edilir ise manevra tekrarlan\u0131r. \u0130lk manevrada d\u00fczelme oran\u0131 yakla\u015f\u0131k %80'dir. Tekrarlayan manevralarda bu oran %90'\u0131n \u00fczerine \u00e7\u0131kar. Tekrarlayan manevralar sonras\u0131 d\u00fczelmeyen yakla\u015f\u0131k %4'l\u00fck grup i\u00e7in cerrahi se\u00e7enekler \u00f6nerilir. <\/span><\/p>\n

Vestibuler N\u00f6rit<\/span><\/strong><\/p>\n

Denge sinirinin ge\u00e7ici iltihab\u0131 olarak tarif edilebilir. Genelde ba\u015f d\u00f6nmesinin ba\u015flang\u0131c\u0131ndan 2-3 hafta \u00f6ncesinde ge\u00e7irilmi\u015f bir so\u011fuk alg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc vard\u0131r. Ani ba\u015flang\u0131\u00e7l\u0131d\u0131r. \u00c7o\u011fu hasta oturabilmek bir yana, g\u00f6zlerini dahi a\u00e7amaz halde muayeneye getirilir. Bulant\u0131 ve kusma s\u0131kl\u0131kla mevcuttur. Hastada yata\u011fa ba\u011f\u0131ml\u0131 kalma ve \u00f6l\u00fcm korkusu g\u00f6r\u00fclmesi nadir de\u011fildir. \u0130\u015fitme genelde normaldir. Y\u00fcksek frekanslardaki i\u015fitme kayb\u0131na ba\u011fl\u0131 ince sesleri i\u015fitme azl\u0131\u011f\u0131 olabilir. \u00c7\u0131nlama genelde olmaz. Hastaneye yat\u0131r\u0131larak tedavi yap\u0131l\u0131r. Denge sistemini bask\u0131lay\u0131c\u0131 ila\u00e7lar, bulant\u0131 \u00f6nleyiciler ve damardan s\u0131v\u0131 takviyesi tedavinin \u00f6z\u00fcn\u00fc olu\u015fturur. G\u00fcnden g\u00fcne hasta, g\u00f6zlerini a\u00e7abilir, oturabilir, destekli kalkabilir ve desteksiz y\u00fcr\u00fcyebilir hale gelecektir. Tam denge oryantasyonunu kazanmak haftalar alabilir. Vestibuler n\u00f6riti takip eden 2-3 hafta i\u00e7inde BPPV olu\u015fabilir. Hasta, taburcu edilirken, ba\u015f hareketleri ile dizziness, yani e\u015fyalar\u0131n hareket etmesi hissinin birka\u00e7 hafta devam edebilece\u011fi ancak rotasyonel yani d\u00f6ng\u00fcsel tarzda ba\u015f d\u00f6nmesinin yeniden ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 durumunda kontrole gelmesi konusunda bilgilendirilir. <\/span><\/p>\n

Meniere Hastal\u0131\u011f\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n

\u0130\u00e7 kulakta denge merkezinin su toplamas\u0131 \u015feklinde tarif edilebilir. Ataklar halinde seyreden bir hastal\u0131kt\u0131r. En s\u0131k 40-60 ya\u015f aral\u0131\u011f\u0131nda g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. 11 ya\u015f\u0131nda Meniere hastal\u0131\u011f\u0131 bildiren yay\u0131n mevcuttur. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta y\u0131lda 1-2 n\u00f6bet olur. Zamanla bu say\u0131 y\u0131lda 6'n\u0131n \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kar. \u00c7\u0131nlama, kulakta dolgunluk ve i\u015fitme azl\u0131\u011f\u0131 ba\u015f d\u00f6nmesine e\u015flik eder. N\u00f6betlerin s\u00fcresi birka\u00e7 dakikadan bir g\u00fcne kadar de\u011fi\u015febilir. N\u00f6betlerin aras\u0131nda i\u015fitme normale d\u00f6ner. Ancak hastal\u0131k eskidik\u00e7e i\u015fitme kayb\u0131 kal\u0131c\u0131 hale gelir. Odyogramda ba\u015flang\u0131\u00e7ta al\u00e7ak frekanslar\u0131 tutan, zamanla d\u00fcz \u00e7izgi haline gelen i\u015fitme kayb\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Te\u015fhiste hastadan al\u0131nan \u00f6yk\u00fc ve muayeneye ek olarak i\u015fitme testi ve baz\u0131 vestibuler testler kullan\u0131l\u0131r. Ataklar esnas\u0131nda ila\u00e7lar ile hasta tedavi edilir. Ataklar aras\u0131nda ila\u00e7 kullan\u0131m\u0131 ile ataklar\u0131n s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 azalt\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131r. Diyette tuz k\u0131s\u0131tlamas\u0131, sigara i\u00e7ilmemesi, ya\u011fl\u0131 ve k\u0131zartma tarz\u0131 yiyeceklerin yenmemesi \u00f6nerilir. Medikal tedaviye ra\u011fmen g\u00fcnl\u00fck aktivitelerini yerine getirmeyen hastalar i\u00e7in cerrahi se\u00e7enekler \u00f6nerilir. <\/span><\/p>\n

Labirintitler:<\/span><\/span><\/strong> Vir\u00fcs veya bakterilerin labirenti enfekte etmesi sonucu ba\u015f d\u00f6nmesi ve i\u015fitme kayb\u0131yla karakterize bir tablodur. \u0130\u015fitme kayb\u0131 kal\u0131c\u0131 olabilir.<\/span><\/p>\n

Perilenf Fist\u00fcl\u00fc:<\/span><\/span><\/strong> \u0130\u00e7 kulaktaki perilenf s\u0131v\u0131s\u0131n\u0131n orta kulak bo\u015flu\u011fu ile anormal temas\u0131 olarak tarif edilebilir. Ba\u015f d\u00f6nmesi \u00e7ok k\u0131sa s\u00fcrelidir. \u0130\u015fitme kayb\u0131 ilerleyicidir.Cerrahi metodla tedavi edilebilir.<\/span><\/p>\n

Ototoksisite:<\/span><\/span><\/strong> \u0130la\u00e7lar\u0131n kulak \u00fczerine olumsuz etkileri s\u0131kl\u0131kla \u00e7\u0131nlama ile kendini g\u00f6sterir. \u00d6zellikle y\u00fcksek frekanslar\u0131 tutan i\u015fitme kayb\u0131 olur. Streptomisin, gentamisin, tobramisin, kinin gibi ila\u00e7lar\u0131n denge \u00fczerine de olumsuz etkileri g\u00f6sterilmi\u015ftir.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Vertigo nedir ? Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[127,86,25,36,42],"class_list":["post-652","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-bas-donmesi","tag-denge","tag-hasta","tag-isitme-kaybi","tag-tedavi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/652","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=652"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/652\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":653,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/652\/revisions\/653"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=652"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=652"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=652"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}