{"id":86,"date":"2024-04-26T19:00:06","date_gmt":"2024-04-26T16:00:06","guid":{"rendered":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/?p=86"},"modified":"2024-04-26T19:00:06","modified_gmt":"2024-04-26T16:00:06","slug":"allerji-ve-burun-polipleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/allerji-ve-burun-polipleri\/","title":{"rendered":"Allerji ve burun polipleri"},"content":{"rendered":"
<\/figure>\n

Burun polibi, burun ve burun \u00e7evresindeki sin\u00fcslerin i\u00e7ini d\u00f6\u015feyen zar\u0131n(mukoza) kronik, iltihabi bir hastal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7bin y\u0131ldan fazla bilinmektedir ve burunda en s\u0131k kitle nedenidir. Sapl\u0131, d\u00fczg\u00fcn, jelatin\u00f6z yuvarlak ya da \u00fcz\u00fcm \u015feklinde kitleler olup \u015fi\u015fmi\u015f mukozan\u0131n burun i\u00e7ine do\u011fru uzanmas\u0131d\u0131r. Erkeklerde kad\u0131nlardan iki kat fazla g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Kronik sin\u00fczitli hastalarda, allerjik olmayan grupta %5, allerjik n\u00fcfusta %1 oran\u0131nda burun polibi tespit edilmi\u015ftir. Polipli hastalar\u0131n %30 kadar\u0131 \u00e7evresel allerjenlere duyarl\u0131d\u0131r. Son y\u0131llarda tan\u0131 ve tedavi y\u00f6ntemlerinin ilerlemesi ile beraber burun poliplerine olan ilgi artm\u0131\u015ft\u0131r. Y\u0131llarca en \u00f6nemli nedenin allerji oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bunu \u00f6nemli bir nedeni polipte burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, ka\u015f\u0131nt\u0131s\u0131 ile birlikte baz\u0131 kan de\u011ferlerinin alerjik gibi y\u00fckselmi\u015f olmas\u0131d\u0131r (histamin, IgE). Halen burun poliplerinin k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131sm\u0131n\u0131n allerjiden kaynakland\u0131\u011f\u0131 bilinmektedir. \u00d6zellikle ev tozu akarlar\u0131 ve k\u00fcf mantar\u0131, alerjik burun polip olu\u015fumunda \u00f6nde gelen nedenlerdir. <\/em>Son y\u0131llarda besin allerjisinin burun polibi olu\u015fumundaki etkileri yo\u011fun olarak ara\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n

Olu\u015fum<\/strong>
G\u00fcn\u00fcm\u00fczde burun poliplerinin olu\u015fumu \u00fczerine t\u00fcm teoriler mukoza \u00f6demi (\u015fi\u015fli\u011fi) \u00fczerine kurulmu\u015ftur. Sin\u00fcslerin burun i\u00e7inde a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeyi daraltan anatomik de\u011fi\u015fiklikler polip olu\u015fumuna zemin haz\u0131rlar. Allerji, \u00f6dem ve enflamasyon yapan di\u011fer fakt\u00f6rler gibi bu b\u00f6lgeyi daha da daraltarak veya t\u0131kayarak s\u0131v\u0131 birikimine ve sonra s\u0131v\u0131 ka\u00e7a\u011f\u0131na neden olur. Bu alanlarda meydana gelen a\u00e7\u0131kl\u0131klar \u00e7evre epitelle (mukozan\u0131n en \u00fcst tabakas\u0131) tekrar sar\u0131l\u0131r. \u00d6demli ve yer\u00e7ekimi etkisiyle sarkm\u0131\u015f dokunun \u00e7evresinden dola\u015farak polip dokusunu olu\u015fturur.<\/p>\n

Mukozan\u0131n enflamasyonu sonucu ayr\u0131ca bir tak\u0131m kan elemanlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131kar. Doku \u00f6demine yol a\u00e7an olaylar aras\u0131nda kronik enfeksiyon, aspirin hassasiyeti, epitel h\u00fccre par\u00e7alanmalar\u0131- gen de\u011fi\u015fimleri (cystic fibrosis transmembrane regulator =CFTR geni), solunum yoluyla al\u0131nan veya besin allerjileri gibi \u00e7e\u015fitli hipotezler \u00f6ne s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n

Hikaye<\/strong>
Polibi olan hastalarda en s\u0131k g\u00f6r\u00fclen \u015fikayet burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Ancak hastalar burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7an nedenin genellikle fark\u0131nda de\u011fildir. Mevsimsel ve g\u00fcnl\u00fck de\u011fi\u015fikli\u011fi fark etmezler. Bulgular yava\u015f geli\u015fti\u011finden ba\u015flama zaman\u0131n\u0131n hat\u0131rlanmas\u0131 zordur. Solunum allerjisi olanlar\u0131n tipik \u015fikayetleri burun ak\u0131nt\u0131s\u0131, ka\u015f\u0131nt\u0131, hap\u015f\u0131rma ve burun t\u0131kan\u0131kl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. E\u011fer ast\u0131m varsa wheezing (h\u0131r\u0131lt\u0131l\u0131 nefes) de bu gruba eklenir. Hastan\u0131n hikayesinde tat ve koku almada bozukluk oldu\u011fu, son zamanlarda horlama geli\u015fti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde \u015fikayetlerle s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131l\u0131r. Ekzersiz s\u0131ras\u0131nda hafif nefes darl\u0131\u011f\u0131, y\u00fczde dolgunluk g\u00f6r\u00fclebilir. Ailede allerji \u00f6yk\u00fcs\u00fc belirsizdir. Anne-baban\u0131n her ikisinde allerji olmas\u0131 % 50 olas\u0131l\u0131kla \u00e7ocukta da allerji geli\u015fece\u011fini, birinde olmas\u0131 % 25 ihtimalle allerjik yap\u0131n\u0131n olu\u015fabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr. Aile hikayesinin alerjik a\u00e7\u0131dan negatif olmas\u0131 ki\u015fiyi allerjiden uzakla\u015ft\u0131rmaz. Hekim allerjiyi de\u011ferlendirirken hem solunum yoluyla hem de g\u0131da allerjenlerini dikkate almal\u0131d\u0131r. Yakla\u015f\u0131mda allerji \u00f6yk\u00fcs\u00fc ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131, \u015f\u00fcpheli durumlarda cilt testleri yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Burun poliplerinin allerjik ve allerjisi olmayan hastalarda tedavisi farks\u0131zd\u0131r. Polipler genellikle iki tarafl\u0131 olur.<\/p>\n

G\u0131da allerjisi ve burun polipleri<\/strong>
Burun poliplerinin olu\u015fumunda g\u0131da allerjisi yeterince de\u011ferlendirilmemi\u015f bir konudur. Hastalar allerjilerinin fark\u0131nda olmad\u0131klar\u0131 i\u00e7in cilt testleri tan\u0131da \u00f6nemlidir. G\u0131da allerjisi, oldu\u011fundan daha az tespit edildi\u011finden belki de salisilik asit<\/p>\n

allerjisine gere\u011finden fazla de\u011fer verilmektedir. Besin allerjisi, h\u0131zl\u0131 ve gecikmi\u015f reaksiyon olarak iki gruba ay\u0131r\u0131labilir. H\u0131zl\u0131 reaksiyon, IgE ba\u011f\u0131ml\u0131 tiptir. Besin<\/p>\n

allerjilerinin % 5’inde g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Geri kalan a\u015f\u0131r\u0131 duyarl\u0131l\u0131k grubu(tip2-3-4-) b\u00fct\u00fcn\u00fcn %95’ini olu\u015fturur. Bunlar s\u0131kl\u0131kla yenilen, muhtemelen g\u00fcnl\u00fck yeme\u011fimizin par\u00e7alar\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Haz\u0131r g\u0131dalar dahil t\u00fcm yiyecekler olabilir. G\u0131da allerjisinin sadece k\u00fc\u00e7\u00fck bir k\u0131sm\u0131 IgE ba\u011f\u0131ml\u0131d\u0131r. E\u011fer Avrupa’daki g\u0131da allerjisi tan\u0131m\u0131 kabul edilirse (ba\u011f\u0131\u015f\u0131kl\u0131k sistemin her t\u00fcrl\u00fc reaksiyonu) poliplerle g\u0131da allerjisinin ili\u015fkisi belirgin olur. IgE ba\u011f\u0131ml\u0131 olmayan g\u0131da allerjisini de\u011ferlendirmek zordur, basit bir tan\u0131 testi yoktur. Aspirin (Asetilsalisilik asit) polip olu\u015fumunda iyi bilinen bir fenomendir. Bir\u00e7ok g\u0131da ve taze meyveler belirgin salisilat i\u00e7erir.<\/p>\n

Hasta uyumlu ise ve yeterince motive edilebilirse tedavi yakla\u015f\u0131m\u0131nda belli bir s\u00fcre yenilen her\u015feyin dikkatlice g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi gerekir. \u0130nsanlar\u0131n belli bir yiyecek d\u00fczeni vard\u0131r ve bu g\u00f6z\u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131rsa allerjik olan yiyecekler belirlenebilir. Bu yiyeceklerin burun poliplerinin geli\u015fiminde etkisinin olup olmad\u0131\u011f\u0131 kesin olarak anla\u015f\u0131labilmesi i\u00e7in hastalar yeni diete yeterince uymal\u0131d\u0131rlar. Bu durum birka\u00e7 haftay\u0131 hatta ay\u0131 bulabilir. E\u011fer poliplerde gerileme olacaksa bu s\u00fcre i\u00e7inde g\u00f6zlenebilir. Bu durum uzun s\u00fcrelidir, fakat poliplerin s\u0131k tekrarlamas\u0131 ve cerrahi gerektirmesi g\u00f6z\u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131rsa yeterince \u0131srarl\u0131 olmayan hastalarda diyet tedavisi etkili olmayabilir. Burun poliplerinin en s\u0131k nedeninin besin allerjisi oldu\u011funun kesin ispatlanmaya gereksinimi vard\u0131r.<\/p>\n

Tedavi<\/strong>
Burun poliplerinin ila\u00e7la tedavisinin ama\u00e7lar\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetlenebilir<\/p>\n

1)Polipleri ve rinit (burun iltihab\u0131) bulgular\u0131n\u0131 yok etmek<\/p>\n

2) Burun solunumunu ve koku duyusunu yeniden sa\u011flamak<\/p>\n

3) N\u00fcksetmesini engellemek. Ayr\u0131ca a\u011fr\u0131 ve rahats\u0131zl\u0131k hissi olmamas\u0131, d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli, k\u0131sa s\u00fcreli ama uzun etkili tedavinin minumum yan etkiyle ger\u00e7ekle\u015fmesi istenir.<\/p>\n

Kortizonl\u0131 burun spreyleri ba\u015flang\u0131\u00e7ta en az 4-6 hafta kullan\u0131lmal\u0131, hasta fayda g\u00f6r\u00fcyorsa devam edilmelidir. Bu s\u00fcre sonunda bir yan\u0131t al\u0131namam\u0131\u015fsa 10 g\u00fcn kadar sistemik (a\u011f\u0131zdan ya da enjeksiyon) tedavisi verilebilir. Yine yan\u0131t yoksa bilgisayarl\u0131 tomografi (BT) \u00e7ekilip cerrahi m\u00fcdahale y\u00f6n\u00fcnden de\u011ferlendirilir. Oral ya daenjeksiyon tedavisine cevap al\u0131nm\u0131\u015fsa tekrar burun spreyleriyle tedaviye devam edilebilir. Bu tedaviler s\u00fcrerken hastan\u0131n saptanm\u0131\u015f, altta yatan bir patolojik durumu varsa tedavi edilmelidir. Enfeksiyon mevcutsa antibiyotik ba\u015flanmal\u0131d\u0131r. Bilinen bir allerjen varsa hasta uzak kalmaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Gereken hastalara a\u015f\u0131 tedavisi uygulan\u0131r. A\u015f\u0131 tedavisi art\u0131k oral(a\u011f\u0131zdan) yolla da uygulanabilmektedir. Daha \u00f6nce de belirtildi\u011fi gibi besin allerjisi olanlarda allerjik besinler saptan\u0131p diyet yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Tedaviye en iyi cevap veren allerjik polip t\u00fcr\u00fc besin allerjisi kaynakl\u0131 olabilir.<\/p>\n

Cerrahi<\/strong>
Burun polip cerrahisi geni\u015f bir yelpaze i\u00e7inde incelenebilir. Hi\u00e7birisi tam fonksiyonel bir cerrahi de\u011fildir. M\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca polipleri temizlemek ila\u00e7 tedavisi deste\u011fiyle n\u00fcksleri \u00f6nlemeye \u00e7al\u0131\u015fmak gerekir. Altta yatan neden ne olursa olsun polip cerrahi d\u0131\u015f\u0131 tedavilerden fayda g\u00f6rmemi\u015fse cerrahiye gereksinim vard\u0131r. Bug\u00fcn i\u00e7in en iyi cerrahi y\u00f6ntem endoskopik sin\u00fcs cerrahisidir. Ameliyat sonras\u0131 takiplerde de endoskop kontrol\u00fcn\u00fcn radyolojik incelemelere g\u00f6re daha de\u011ferli oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n

Allerjik mantar sin\u00fczitinde %66-100 oran\u0131nda burun polibi mevcuttur. Tedavide cerrahi, mantar ila\u00e7lar\u0131 ve kortizon tedavisi ile desteklenmelidir.S\u0131n\u0131rl\u0131 semptomlar\u0131 olan hastalar\u0131 y\u0131lda iki kez kontrol etmek yeterlidir. Ciddi t\u0131kay\u0131c\u0131 bulgular\u0131 olan ve cerrahi tedavi yap\u0131lm\u0131\u015f olsun olmas\u0131n \u00f6zellikle y\u00fcksek doz oral kortizon ya da uzun s\u00fcre sprey tarz\u0131nda kortizon alan hastalar\u0131 ise daha yak\u0131ndan izlemek gerekir.<\/p>\n

Burun poliplerinin bron\u015fial ast\u0131m ve aspirin hassasiyeti ile olan ili\u015fkisi bilinmektedir. Aspirin duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan hastalarda n\u00fcks oran\u0131 daha fazlad\u0131r. Hastaya allerjenlerden ka\u00e7\u0131narak uygun \u00e7evre kontrol\u00fc \u00f6\u011fretilmelidir. Antijenler i\u00e7in a\u015f\u0131 tedavisi yap\u0131labilir.<\/p>\n

Sonu\u00e7<\/strong>
Burun polipleri ve allerji aras\u0131ndaki ili\u015fki tam olarak a\u00e7\u0131klanabilmi\u015f de\u011fildir ancak allerji; burun iltihab\u0131 ve ast\u0131mlar\u0131n \u00e7o\u011funda \u00f6nemli bir nedendir. Burun polip olu\u015fumunda ana neden olarak kabul edilmemeli, yatk\u0131nl\u0131k yaratan bir fakt\u00f6r olarak de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Allerji ve burun polipleri Konu hakk\u0131nda detayl\u0131 ve g\u00fcncel bilgiler i\u00e7in bu makaleyi okuyun<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":87,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[32,52,65,66,42],"class_list":["post-86","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kulak-burun-bogaz","tag-burun","tag-cerrahi","tag-hastalar","tag-sure","tag-tedavi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/86","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=86"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/86\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":89,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/86\/revisions\/89"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media\/87"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=86"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=86"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/odyova.com\/haberler\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=86"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}